سولفور

گوگرد چیست؟ عنصری با نماد شیمیایی S و جرم اتمی 32، عنصری است که در خانه 16 جدول تناوبی عناصر جا خوش کرده است.یک عنصر غیر فلزی که در بسیاری از مواد پیرامون ما، از مواد غذایی گرفته تا درون بدن انسان نیز وجود دارد. ترکیب این عنصر با سایر عناصر موجب ایجاد ترکیبات متعددی شده که گستره کاربرد سولفور را وسیع تر می کنند. شاید بتوان یکی از مهم ترین کاربردهای آن را استفاده در تولید کودهای سولفاته مانند کود سولفات آمونیوم، سولفات روی، سولفات مس و… دانست.در این مقاله با کاربردهای گوگرد و ویژگی های آن آشنا می شویم.

سولفور دهمین عنصر رایج در جهان و پنجمین عنصر رایج در زمین است. این عنصر در زمین اگرچه گاهی به شکل خالص و بومی یافت می شود، اما معمولاً به صورت مواد معدنی سولفید و سولفات ظاهر می شود. گوگرد یک عنصر اساسی برای تمام زندگی است. تقریبا همیشه به شکل ترکیبات ارگانیک گوگرد یا سولفیدهای فلزی موجود است. سه اسید آمینه سیستئین، سیستین و متیونین و دو ویتامین بیوتین و تیامین از ترکیبات گوگردی هستند. 

کریستال های گوگرد

ویژگی های فیزیکی و شیمیایی سولفور

شکل ظاهری این عنصر به صورت خالص جامد زرد رنگ بوده و به تنهایی مزه یا بوی خاصی ندارد. منشا آن را می توان سنگ های آتش فشانی دانست،یک روش رایج برای استخراج این ماده روش Frasch بوده که در آن آب داغ به چاه هایی که دیواره های نمکی دارند تزریق شده و در اثر آن سولفور به همراه آب داغ در اثر ارتجاع دیواره های نمکی به بیرون از زمین رانده می شود. در نهایت جداسازی، تغلیظ و خالص سازی روی آن صورت می گیرد. این عنصر در هسته زمین بیشتر از پوسته یافت می شود. سولفید آهن، سولفید جیوه، سولفید سرب و سولفات کلسیم که با نام گچ نیز شناخته می شوند حاوی این عنصر می باشند.

از جمله مهم ترین ترکیبات اکسید شده آن می توان به سولفور دی اکسید با فرمول مولکولی SO2 و سولفور تری اکسید با فرمول مولکولی SO3 اشاره کرد. همچنین این ماده می تواند با هالوژن هایی مانند فلوئور ترکیب شود و سولفور هگزا فلوراید را تشکیل بدهد. به همین علت به آن لقب عنصر اجتماعی را داده اند. 

ویژگی های فیزیکی و شیمیایی گوگرد

 

بیشتر بخوانید :گوگرد (سولفور) چیست؟ کاربردهای آن در کشاورزی کدامند؟

موارد مصرف گوگرد

تهیه اسید سولفوریک

عنصر گوگرد به طور گسترده به عنوان پیش ماده تولید مواد شیمیایی دیگر استفاده می شود. تقریبا 85% این ماده برای تولید اسید سولفوریک مصرف می شود. در سال 2010، میزان تولید اسید سولفوریک در ایالات متحده بیشتر از هر ماده معدنی صنعتی دیگری بود. از دیگر کاربردهای اسید سولفوریک می توان به تصفیه روغن، فرآوری فاضلاب و استخراج مواد معدنی اشاره کرد.

 2S + 3O2 + 2H2O → 2 H2SO4

استفاده از سولفور در تولید مواد شیمیایی

سولفور می تواند به طور مستقیم با متان واکنش می دهد و دی سولفید کربن تولید کند. از دی سولفید کربن در تولید سلفون و رایون استفاده می شود. یکی دیگر از کاربردهای عنصر سولفور در جوشاندن لاستیک است، جایی که زنجیره های پلی سولفید به پلیمرهای آلی متصل شده است. مقادیر زیادی سولفیت برای سفید کردن کاغذ و همچنین حفظ میوه های خشک استفاده می شود. بسیاری از سورفکتانت ها و شوینده ها (به عنوان مثال سدیم لوریل سولفات) مشتقات سولفات هستند. سولفات کلسیم، گچ، (CaSO4.2H2O) هر ساله در مقیاس 100 میلیون تن برای استفاده در سیمان و کودهای پرتلند استخراج می شود. هنگامی که عکاسی بر پایه نقره گسترده بود، سدیم و تیو سولفات آمونیوم به طور گسترده ای به عنوان “عوامل تثبیت کننده” استفاده می شد. همچنین گوگرد در ترکیب باروت استفاده می شود.

مصرف گوگرد در ساخت سلفون

ترکیبات ارگانو سولفور

از ترکیبات آلی سولفور در داروسازی، مواد رنگی و مواد شیمیایی زراعی استفاده می شود. بسیاری از داروها حاوی گوگرد هستند. از نمونه های اولیه آن سولفونامیدها هستند که خاصیت ضد باکتری دارند و به عنوان داروهای سولفا شناخته می شوند. بیشتر آنتی بیوتیک های بتا- لاکتام مانند پنی سیلین، سفالوسپیرین ها و مونو لاکتام ها حاوی این عنصر هستند.

سولفات منیزیم، که به شکل کریستال هیدراته به نمک های اپسوم معروف است، می تواند به عنوان ملین، و مکمل منیزیم برای گیاهان یا (در صورت کم آب) به عنوان مرطوب کننده استفاده شود.

کود

گوگرد به طور گسترده ای در کودها استفاده می شود. مهم ترین شکل گوگرد برای کود، ماده معدنی سولفات کلسیم است. عنصر گوگرد آبگریز است (محلول در آب نیست) و به طور مستقیم توسط گیاهان قابل استفاده نیست. با گذشت زمان، باکتری های خاک می توانند آن را به مشتقات محلول در آب تبدیل کنند و توسط گیاهان استفاده شوند. گوگرد باعث بهبود کارایی سایر مواد مغذی ضروری گیاه، به ویژه نیتروژن و فسفر می شود. ذرات سولفور تولید شده از نظر بیولوژیکی به دلیل داشتن پوشش بیوپلیمر به طور طبیعی آب دوست بوده و در محلول پاشی دوغاب رقیق شده و در نتیجه جذب سریع تر، بر روی زمین پراکنده می شوند.

کاربرد گوگرد در ساخت کود

سولفور به عنوان قارچ کش و آفت کش

گوگرد از قدیمی ترین قارچ کش ها و سموم دفع آفات است. “گرد و غبار گوگرد”، پودر گوگرد، یک قارچ کش رایج برای انگور، توت فرنگی، بسیاری از سبزیجات و چندین محصول دیگر است. این ماده در برابر طیف گسترده ای از بیماری های کپک پودری و همچنین لکه سیاه اثر خوبی دارد. در تولید محصولات ارگانیک، گوگرد مهمترین قارچ کش است. این تنها قارچ کشی است که در تولید سیب های ارگانیک علیه بیماری اصلی پوسته سیب در شرایط سردتر استفاده می شود. برای این کاربردها می توان از بیوسولفور (گوگرد عنصری تولید شده از نظر بیولوژیکی و ویژگی های آب دوست) نیز استفاده کرد.

پودر گوگرد عنصری به عنوان یک حشره کش “آلی” در برابر کنه ها استفاده می شود. از محلول رقیق گوگرد آهک به عنوان پاک کننده برای قارچ و انگل در حیوانات خانگی استفاده می شود.

ضد باکتری  در نوشیدنی ها و مواد غذایی

از دیگر کاربردهای گوگرد استفاده از آن به عنوان نگهدارنده است. از دی اکسید گوگرد و سولفیت های مختلف به دلیل خاصیت نگهدارنده آنتی اکسیدانی و ضد باکتریایی در بسیاری از نوشیدنی ها و دیگر صنایع غذایی استفاده می شود. البته وجود گزارشاتی مبنی بر واکنش های آلرژیک در برخی از افراد به سولفیت موجود در غذاها، میزان استفاده از آن ها را کاهش داده است.

استفاده از گوگرد در نوشیدنی ها

داروسازی

گوگرد (به طور خاص octasulphur ، S8) در داروهای پوستی برای درمان آکنه و موارد مشابه استفاده می شود. این ماده به عنوان یک عامل کراتولیتیک عمل می کند و همچنین باکتری ها، قارچ ها، کنه های گال و سایر انگل ها را از بین می برد. گوگرد پودری و گوگرد کلوئیدی در تولید لوسیون، کرم، پودر، صابون و مواد افزودنی حمام برای درمان آکنه ولگاریس، آکنه روزاسه و درماتیت سبوروئیک استفاده می شود. عوارض جانبی رایج آن شامل تحریک پوست در محل استفاده مانند خشکی، خارش و لایه برداری است.

ساخت مبلمان

از کاربردهای گوگرد به استفاده از آن در منبت کاری نیز می توان نام برد. این ماده در منبت کاری تزئینی در مبلمان چوبی استفاده می شود. بعد از اینکه یک طرح در چوب ایجاد شد، گوگرد مذاب ریخته و سپس آن را خراش داده و برافروخته می شود.  

بیشتر بخوانید : سولفات آمونیوم چیست؟

جمع بندی

گوگرد یکی از عناصر مهم در زندگی ماست. کاربردهای گوگرد بسیار زیاد است. از جمله آن ها می توان به کشاورزی، داروسازی، صنایع غذایی و بسیاری از موارد دیگر اشاره کرد. در این مقاله خلاصه ای از ویژگی های این عنصر و همچنین کاربردهای آن ارائه شد. 

 

موسسه مبتکران شیمی با سابقه طولانی در تامین مواد شیمیایی  مختلف با بهترین قیمت و کیفیت همواره آماده همکاری با صاحبان صنایع می باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *